Opisy kursów swobodnego wyboru w semestrze zimowym 2020/21

Propozycje kursów opcjonalnych dla studentów Psychologii
w semestrze zimowym 2020/21 

1

prof. dr hab. Halina Grzymała-Moszczyńska

 

Cultural Psychology: Psychology of Culture Shock

    The course will be devoted to presentation of theories describing cultural differences and similarities between representatives of different cultures. It will prepare students for struggle with acculturation stress due to new cultural environment . Students will develop better understanding of the relationship between communication strategies, interaction dynamics and the processes of socialization and acculturation. Interactive lectures, team projects and individual reading assignments will help students to understand research methodology and the ongoing debates in the field.

 

2

dr Adam Anczyk

 

 

Psychology of religion and spirituality

The course forms an introduction to the subdiscipline of psychology and religious studies – psychology of religion and spirituality. During the course we will discuss chosen aspects of religious phenomena, analyzed from psychological perspective: conversion, deconversion, religious and spiritual experiences, religion and social behavior, psychology of spirituality, mental health and religion and new religious movements; main classic and contemporary psychological approaches to religion (psychoanalysis, cognitive and evolutionary psychology of religion, cultural psychology of religion, phenomenology, humanistic and transpersonal approach) as well as methods of analyzing religiosity and spirituality in psychological research on religion (correlational, experimental, neuropsychological, qualitative). Our main aim will be presenting and discussing elementary theoretical approaches and research perspectives within the discipline, putting them in the context of different religious traditions and chosen religious or spiritual landscapes and cultural settings. 

Topics of lectures: 

1. Psychology of religion and spirituality as an academic discipline. Theories and methods. 

2. Psychological approaches to religion, religiosity and spirituality: a historical perspective 

3. Ways of measuring religiosity and spirituality

4. Psychology of conversion and deconversion

5. Psychological aspects of deconversion and disbelief 

6. Cognitive and evolutionary approaches to religious phenomena 

7. Religious and spiritual experiences 

8. Religion and social behavior

9. Mental health and religion 

10. Psychological aspects of new religious movements

11. Cultural and indigenous approaches in the psychology of religion: psychology in the context of religious diversity

12. Psychology of spirituality – theories, methods, research examples.

3

dr Adam Anczyk

Analiza danych jakościowych

4

dr Katarzyna Sikora

 

Wprowadzenie do terapii poznawczo-behawioralnej – klasyczna CBT

   Celem kursu jest zapoznanie studentów z podstawami terapii poznawczo behawioralnej (CBT). Omówione zostaną takie zagadnienia jak: podstawy filozoficzne (założenia ontologiczne i epistemologiczne) CBT, badania nad jej skutecznością w leczeniu różnego rodzaju zaburzeń, podstawowe techniki i protokoły terapeutyczne, struktura i przebieg sesji terapeutycznej, konceptualizacja przypadku etc. Tematyka kursu koncentruje się wokół tzw. klasycznej CBT, a koncepcje tzw. trzeciej fali, takie jak np. DBT i terapia schematu, będą przedmiotem osobnego kursu w II semestrze. 

Część zajęć ma charakter konwersatoryjny (dyskusja nad klasycznymi tekstami z dziedziny), część: warsztatowy.

UWAGA:

1.      Proszę o zapisywanie się na osobne grupy dla studentów stacjonarnych i niestacjonarnych. Grupy mają inaczej rozłożony materiał. Nie będzie możliwości „nadrabiania” zajęć w drugiej grupie!

2.      Zajęcia będę prowadzić przez platformę Zoom, ze względu na pewne jej funkcjonalności, których brakuje MsTeams. Dostęp będzie przez link, tylko dla zarejestrowanych uczestników.

3.      Będę wymagać włączonych kamerek (nauczymy się, jak ustawić sobie dowolne tło, tak aby nasze otoczenie nie było widoczne). Będę również wymagać występowania pod swoim prawdziwym imieniem i nazwiskiem. Proszę, aby osoby, które się na to nie godzą, nie zapisywały się na kurs.

4.      Zajęcia mają charakter szkoleniowy, a nie terapeutyczny, jednak trudno będzie uniknąć w ich trakcie ujawnienia własnych treści. Dlatego też proszę, aby osoby aktualnie przeżywające kryzys i/lub pozostające w terapii własnej wzięły to pod uwagę przed zapisaniem się na kurs. Okoliczność taka nie stanowi przeciwwskazania dla udziału w kursie.

5

dr Aleksandra Pohl

 

Uprzedzenia a relacje międzygrupowe (Prejudice and Intergroup Relations)

Celem kursu jest zapoznanie studentów z rolą, jaką uprzedzenia odgrywają w relacjach międzygrupowych oraz z wzajemnymi zależnościami pomiędzy relacjami międzygrupowymi a uprzedzeniami. Udział w kursie powinien umożliwić zrozumienie zjawiska uprzedzeń - ich przejawów i konsekwencji, a także  uwarunkowań, zarówno o charakterze indywidualnym, jak i międzygrupowym - oraz ich wpływu  na relacje międzygrupowe. W trakcie zajęć zostaną także omówione badania dotyczące metod osłabiania uprzedzeń. Celem kursu jest umożliwienie studentom zastosowania tej wiedzy do analizy otaczającej rzeczywistości społecznej. Kurs będzie prowadzony w formie konwersatorium i zakończony będzie zaliczeniem na ocenę.

6

mgr Ada Witenberg

 

Wprowadzenie do Transkulturowej Psychoterapii Pozytywnej

Celem kursu jest wprowadzenie do Transkulturowej Psychoterapii Pozytywnej. Na zajęciach zostaną przedstawione kluczowe ide TPP oraz ich źródła, etapy procesu terapeutycznego oraz narzędzia i techniki wykorzystane w ramach tej modalności. Omówione zostaną także możliwości wykorzystania tego podejścia do samopomocy. Zajęcia będą miały charakter teoretyczno-praktyczny.

7

mgr Katarzyna Marchewka

 

Zagadnienia etyczne w psychoterapii

Kurs ma na celu wprowadzenie w problematykę zagadnień etycznych pojawiających się w procesie psychoterapii. Omówione zostaną podstawowe zasady etyczne psychoterapii oraz dylematy etyczne, z którymi zmagają się psychoterapeuci podczas sesji terapeutycznych.

W ramach kursu poruszona zostanie problematyka wartości, jakimi powinien kierować się psychoterapeuta w relacji terapeutycznej, omówione zostaną zagadnienia związane m.in. z terapią dzieci i młodzieży, par i rodzin, psychoterapią on-line, psychoterapią prowadzoną z klientami pochodzącymi z odmiennych kręgów kulturowych, jak również przedstawiony zostanie punkt widzenia różnych nurtów psychoterapeutycznych (terapia psychodynamiczna, terapia poznawczo-behawioralna, terapia humanistyczna) na zagadnienia etyczne w psychoterapii. Ponadto studenci zapoznają się z prawnymi aspektami uprawiania zawodu psychoterapeuty w Polsce.

Kurs poszerzy świadomość etyczną studentów oraz będzie promował odpowiedzialne podejście do odbiorców pomocy psychoterapeutycznej poprzez dyskusje prowadzone w oparciu o przeczytane lektury oraz omawianie kazusów prezentujących różnorodne dylematy etyczne w psychoterapii.

8

dr Agnieszka Pawłowska - Górska

 

Wprowadzenie do arteterapii

Wykłady udostępniają wiedzę z zakresu arteterapii przez sztuki plastyczne z użyciem pracy z ciałem i ruchu. Dają zarówno zrozumienie zachodzących procesów i mechanizmów psychologicznych jak i uczą zastosowania ich w pracy terapeutycznej. Dodatkowo zaznajamiają słuchacza z kilkoma metodami arteterapii opartymi na wiedzy z zakresu psychoterapii.

Forma: Wykłady

Czas: 30 godzin             

Termin: I semestr

9

mgr Konrad Polański

Psychologia transportu

10

Ks dr Jerzy Smoleń

Psychologia komunikacji interpersonalnej

 

11

Dr Ewa Jaglarz

Socjologia

12

Dr Łukasz Michalczyk

Psychoanaliza współcześnie

13

Ks prof. dr hab. Stanisław Głaz

Odkrywanie sensu życia: sposób realizacji siebie jako osoby

14

Dr Monika Kowalczyk

Spór o pojęcia we współczesnej kulturze

15

Mgr Jacek Pawłowicz

Redakcja i korekta tekstów naukowych cz I

16

Dr Krzysztof Kwapis

Zaburzenia osobowości: Teoria, modele, badania

17

Dr Malgorzata Steć

Psychodydaktyka w edukacji moralnej

18

Dr Sylwia Przewoźnik

 

Wprowadzenie do pedagogiki (przygotowanie pedagogiczne)

Kurs ma na celu wyposażenie słuchaczy w elementarną wiedzę pedagogiczną. Zajęcia dostarczają podstawowych wiadomości dotyczących pedagogiki jako dyscypliny naukowej, jej zróżnicowania teoretycznego, sposobów uprawiania, głównych kategorii pojęciowych oraz wybranych konceptualizacji.

Celem zajęć jest w szczególności kształtowanie: 1) znajomości psychologicznych, aksjologicznych i społecznych uwarunkowań teorii pedagogicznej; 2) przedstawienie współczesnych kierunków na gruncie pedagogiki, 3) rozumienia różnych typów wiedzy o wychowaniu, 4) orientacji w systematyce naukowej wiedzy o wychowaniu z perspektywy przyjmowanych przesłanek teoretycznych oraz rozstrzygnięć metodologicznych, 5) umiejętności analizy relacji pomiędzy teorią i praktyką pedagogiczną. Przedmiot służy w szczególności: wykształceniu kompetencji rozumienia istoty nauki (wiedzy naukowej), ze szczególnym uwzględnieniem problemów humanistyki; rozumienia podstawowych pojęć i systemów pedagogicznych, analizy doktryn pedagogicznych; umiejętności używania języka różnych koncepcji pedagogicznych do opisu rzeczywistości edukacyjnej.

19

Dr Sylwia Przewoźnik

Teoretyczne podstawy wychowania (przygotowanie pedagogiczne)

20

Dr Sylwia Przewoźnik

 

Elementy prawa dla psychologów 

Kurs poświęcony jest przedstawieniu kluczowych zagadnień na styku psychologii i prawa. Na zajęciach przedstawione zostaną kwestie związane z problematyką psychologiczną pojawiającą się w związku ze stosowaniem Kodeksu Rodzinno Opiekuńczego (prawne funkcjonowanie rodziny, małżeństwo, rozwód, separacja, ingerencja sądu we władzę rodzicielską, opieka i  kuratela,  przysposobienie, alimentacja). Uczestnicy kursu zapoznają się z wybranymi aspektami prawa karnego – materialnego i procesowego (min. opiniowanie psychologiczne sprawcy czynu zabronionego – poczytalność, niepoczytalność, stan silnego wzburzenia, psychologia zeznań świadków, zarówno dorosłych, jak i dzieci, problematyka wyjaśnień oskarżonych/ podejrzanych, psychologiczna ocena dowodów, prawa i obowiązki świadków i oskarżonego, kary i środki karne). Kurs kładzie sobie za cel również wprowadzenie jego uczestników w problematykę resocjalizacyjną i kryminologiczną w stosunku do nieletnich i młodocianych sprawców przestępstw. W trakcie kursu przedstawione zostaną także kluczowe zagadnienia z zakresu prawa cywilnego - materialnego i procesowego (min. niezdolność do czynności prawnych, ubezwłasnowolnienie, uznanie za zmarłego, wady oświadczeń woli umów i testamentów oraz rola psychologa w sprawach cywilnych).

21

Dr Sylwia Przewoźnik

Kryminologiczna problematyka samobójstw

22

Mgr Anna Sułkowska-Migoń

Emisja i higiena głosu (przygotowanie pedagogiczne)

23

mgr Rafał Aleksandrowicz,

Mgr Marta Riess

Metodyka pracy nauczyciela psychologa w placówkach oświatowych cz I (przygotowanie pedagogiczne)

24

Dr Tomasz Grzegorek

 

Czytanie mistrzów: George Herbert Mead Umysł, osobowość, społeczeństwo

Kursy z cyklu „Czytanie mistrzów” mają formę tradycyjnego konwersatorium, czyli lektury połączonej z dyskusją. W każdym semestrze czytamy jedną książkę ważną dla psychologii, choć niekoniecznie napisaną przez psychologa. Są to dzieła, za którymi stoi zawsze jakaś wyraźna wizja człowieka i koncepcja metody poznawania go, które popchnęły psychologię w pewnym kierunku albo miały taki potencjał, wybór został ograniczony do pozycji wydanych po polsku. Kurs odbywa się w formie kontaktowej. Kończy się oceną na podstawie eseju.

W zbiorze "Umysł, osobowość, społeczeństwo" przedstawiona jest koncepcja - później nazwana "symbolicznym interakcjonizmem" - tłumacząca pojawienie się języka i w konsekwencji genezę świadomości. Mead w nowatorski sposób przeprowadził granicę między tym co indywidualne a tym co społeczne, czym rzucił światło choćby na taki problem, do jakiego stopnia moje myśli są faktycznie moje.

25

Dr Anna Rybka

Kierunki i metody terapii osób w spektrum autyzmu

Opis tematyki:

Tematyka zajęć obejmuje zagadnienia związane z podejściami w terapii osób w spektrum autyzmu (ASD): opartymi na stosowanej analizie zachowania, podejściu rozwojowym i humanistycznym. Przedstawiony zostanie rys historyczny, omówione zostaną współczesne podejścia i metody terapii, ze szczególnym uwzględnieniem opartych na dowodach naukowych. Omówione zostaną także kontrowersyjne metody, takie jak terapia Opcji, metoda holdingu, interwencje dietetyczne i inne. Uwaga poświęcona zostanie terapii w obszarach kluczowych dla autyzmu, to jest komunikowania się społeczno-emocjonalnego, w tym prowadzeniu treningów umiejętności społecznych.

Metody kształcenia: 

Wykład, dyskusja, prezentacja, film, analiza przypadku.

Efekty kształcenia:

Student posiada podstawową wiedzę dotyczącą podejść w terapii osób z ASD, potrafi dokonać ich charakterystyki. Rozumie różnice wynikające z przyjęcia określonego podejścia, porównuje je ze sobą, wskazując na przydatność w terapii osób z autyzmem. Potrafi sprawnie posługiwać się wybranymi ujęciami teoretycznymi w celu analizowania, zaplanowania i realizowania działań terapeutycznych wobec dziecka z ASD, potrafi wybrać i zastosować właściwy dla określonych potrzeb, obszarów rozwoju sposób postępowania, uwzględniający możliwości rozwojowe dziecka. Analizuje sytuację rodziny, w której jest dziecko z autyzmem. Wskazuje podstawowe cechy, jakimi powinna charakteryzować się dobra interwencja. Rozumie, na czym polega wartość metod opartych na dowodach naukowych.

Wybrane pozycje literatury: 

Ball, J. (2016). Autyzm a wczesna interwencja. Gdańsk: Wyd. Harmonia, roz. 1-3.

Rogers, S.J., Dawson, G. (2015). Early Start Denver Model dla małych dzieci z autyzmem. Warszawa: Fundacja Rozwiązać Autyzm, roz. 2 i 3. 

Szatmari, P. (2004). Uwięziony umysł. Opowieści o ludziach z autyzmem. Kraków: Wyd. Znak; roz. 2, 3, 4 – zachęcam do lektury całej książki!

Attwood, T. (2006). Terapia poznawczo-behawioralna (CBT). W: L. H. Willey (red.), Zespół Asgergera w okresie dojrzewania (str. 47-82). Warszawa: Wyd. “Fraszka Edukacyjna” we współpracy z Fundacją Synapsis.

Dawidiuk, I. (2009). Wpływ diety na zachowania autystyczne. Czy taka interwencja jest możliwa? W: B. Winczura (red.), Autyzm. Na granicy zrozumienia (str. 9-22). Kraków: Wydawnictwo Impuls.

Ocena:

Do zaliczenia zajęć niezbędne są dwie składowe: przygotowanie pracy pisemnej na podany temat oraz zaliczenie końcowego kolokwium pisemnego. Ocena końcowa stanowi przybliżoną średnią tych dwóch składowych (po 50% każda). Końcowe kolokwium musi zostać zaliczone na minimum 50%+1punkt.

Szczegółowy opis zagadnień:

1. Spektrum autyzmu – co to znaczy? 

Literatura: Popek, L. (2015). Zaburzenia ze spektrum autyzmu (ASD). Podział, epidemiologia, diagnoza. W: Rozetti, A. & Rybakowski, F. Spektrum autyzmu. Rozwojowe zaburzenia współwystępujące, Warszawa: KTA, s. 7 – 18

2. Podejścia do terapii ASD – aspekty historyczne. Standardy opieki nad dziećmi z ASD w Polsce.

Literatura: Rozetti, A. (2015). Ogólne rokowania i standardy opieki nad dziećmi z diagnozą ASD w Polsce. W: Rozetti, A. & Rybakowski, F. Spektrum autyzmu. Rozwojowe zaburzenia współwystępujące, Warszawa: KTA, s. 79-98

3. Metody oparte na dowodach – czym są? Dlaczego warto je stosować? 

Literatura: Waligórska, A., Kucharczyk, S., Waligórski, M., Kuncewicz-Sosnowska, K., Kalisz, K., & Odom, S. L. (2019). Zintegrowany model terapii autyzmu opartej na dowodach--model National Professional Development Center on Autism Spectrum Disorders (NPDC). Psychiatria Polska, 53(4).

Pomorska, K. (2015). Wybrane zagadnienia dotyczące metod i narzędzi używanych w skutecznej terapii autyzmu. W: Opozda, D., Opiela, M. L., Bis, D., Świdrak, E. (red.), Rodzina miejscem integralnego rozwoju i wychowania. Lublin: Wydawnictwo Episteme. (s. 321-333)

Referat: literatura do wyboru

4. Terapia oparta na podejściu behawioralnym 

Literatura: Attwood, T. (2006). Terapia poznawczo-behawioralna (CBT). W: L. H. Willey (red.), Zespół Asgergera w okresie dojrzewania (str. 47-82). Warszawa: Wyd. “Fraszka Edukacyjna” we współpracy z Fundacją Synapsis.

Bąbel, P. (2011). Terapia behawioralna zaburzeń rozwoju z perspektywy analizy zachowania. Psychologia Rozwojowa, 16(3), 27-38.

Referat: literatura do wyboru

5. Terapia oparta na podejściu behawioralnym. Model TEACCH

Literatura: Bobkowicz-Lewartowska, L. (2011). Wybrane formy terapii osób autystycznych. W: Autyzm dziecięcy. Zagadnienia diagnozy i terapii. Kraków: Impuls, s. 117-123 (fragmenty dotyczące modelu TEACCH)

Waligórska, A. & Waligórski, M. (2015). Naturalistyczne interwencje rozwojowo-behawioralne jako konsensus w terapii autyzmu. (115 - 123) W: Rozetti Anna, Rybakowski Filip (red.): Spektrum autyzmu – neurorozwojowe zaburzenia współwystępujące, Łódź – Warszawa: Krajowe Towarzystwo Autyzmu

Referat: literatura do wyboru

6. Podejście rozwojowe w terapii

Literatura: Białecka-Pikul, M., & Bąbel, P. (2011). Dlaczego perspektywa rozwojowa jest ważna w badaniach i terapii dzieci z zaburzeniami rozwoju? – wprowadzenie. Psychologia Rozwojowa, tom 16 nr 3 rok 2011. Zaburzenia rozwoju. Konteksty terapii behawioralnej, 16(3), 3.

Wetherby, A. & Woods, J. (2010). Developmental Approaches to Treatment. W: Chawarska, K., Klin, A. & Volkmar, F. Autism Spectrum Disorders in Infants and Toddlers: Diagnosis, Assessment, and Treatment. Guilford Press, s. 170 – 206

Referat: literatura do wyboru

7. Czy leczenie autyzmu jest możliwe? Wokół terapii medycznych.

Literatura: Rybakowski F. Farmakoterapia zaburzeń ze spektrum autyzmu. W: Rozetti A, Rybakowski F red. Spektrum autyzmu – neurorozwojowe zaburzenia współwystępujące. Łódź: Krajowe Towarzystwo Autyzmu, Oddział Łódź; 2015. S. 133–138. 

8. Wspomaganie rozwoju kompetencji społeczno-komunikacyjnych. Przykłady dobrych praktyk 

Literatura: Kwasiborska-Dudek, J., Borska-Mądrzycka, Z. & Regulska, K. (2015). wybór właściwej metody AAC do rozwijania umiejętności porozumiewania się dzieci ze spektrum autyzmu. W: B. Kaczmarek i A. Wojciechowska (red.). Autyzm i AAC. Alternatywne i wspomagające sposoby porozumiewania się w edukacji osób z autyzmem. Kraków: Impuls (s. 121-130)

Kawa, R. (2015). Picture Exchange Communication System (PECS) jako metoda rozwijania umiejętności komunikowania się dzieci z zaburzeniami ze spektrum autyzmu W: B. Kaczmarek i A. Wojciechowska (red.). Autyzm i AAC. Alternatywne i wspomagające sposoby porozumiewania się w edukacji osób z autyzmem. Kraków: Impuls (s. 255-268)

Referat: literatura do wyboru

9. Treningi umiejętności społecznych. Przykłady dobrych praktyk.

Literatura: Kawa, R. (2009). Wybrane techniki rozwijania umiejętności społecznych w pracy z dziećmi z autyzmem metodą stosowanej analizy zachowania. W: M. Gambin i E. Łukowska (red.), Wspomaganie rozwoju osób z autyzmem (str. 25-39). Warszawa: Wydawnictwo UW.

Referat: literatura do wyboru

10. Terapia ukierunkowana na rozwijanie prawidłowych zachowań.

Literatura: Suchowierska, M, Ostaszewski, P. & Bąbel, P. (2018). Terapia behawioralna dzieci z autyzmem. Teoria, badania i praktyka stosowanej analizy zachowania. Gdańsk: GWP (R. 5)

Referat: literatura do wyboru

11. Terapie wspomagające. Terapie kontrowersyjne

Literatura: Smith, T. & Wick, J. (2010). Controversial treatment. W: Chawarska, K., Klin, A. & Volkmar, F. Autism Spectrum Disorders in Infants and Toddlers: Diagnosis, Assessment, and Treatment. Guilford Press, s. 243-274

Referat: literatura do wyboru

12. Specyfika terapii małego dziecka

Literatura: Ball, J. (2016). Autyzm a wczesna interwencja. Gdańsk: Wyd. Harmonia, roz. 1-3.

Rogers, S.J., Dawson, G. (2015). Early Start Denver Model dla małych dzieci z autyzmem. Warszawa: Fundacja Rozwiązać Autyzm, roz. 2 i 3. 

13. Rodzina w terapii dziecka w spektrum autyzmu

Literatura: Pisula, E. (2012). Rodzice dzieci z autyzmem. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN (s. 141-164)

14. Zagadnienia etyczne w terapii 

15. Wyjście do placówki/zaproszony psycholog (w miarę możliwości)